Solapur City History and Memories | सोलापूर शहराचा इतिहास आणि आठवणी

Jungle day's -1913  (  डॉ. आर्ली मुन्सन यांच्या 1913 साली प्रसिद्ध झालेल्या jungle days पुस्तकातील सोलापूर विषयी आठवणींचा संपादित अंश) जंगल डेज' (Jungle Days - १९१३) हे पुस्तक अमेरिकन महिला डॉक्टर डॉ. आर्ली मुन्सन (Dr. Arley Munson) यांनी लिहिले आहे. त्यांनी १९०३ च्या सुमारास भारतात वैद्यकीय सेवा दिली. या पुस्तकातील सोलापूर या प्रकरणात लेखिका व सोलापूरच्या त्यांच्या कॉलेज मैत्रीण असलेल्या डॉ. सोनुबाई या सुट्टीसाठी आमेरिकेहून भारतात परतल्या होत्या त्यावेळच सोलापूर शहराच 1903 सालंच वर्णन या पुस्तकात आले आहे.   सोनूबाई या सोलापूरचे डॉ. प्रभाकरराव केसकर यांच्या कन्या होत्या आणि त्या बहुधा सोलापूरच्या पहिल्या महिला डॉक्टर असाव्यात. विशेष म्हणजे, डॉ. आनंदीबाई जोशी ज्या 'वुमेन्स मेडिकल कॉलेज ऑफ पेनसिल्व्हेनिया' (अमेरिका) मध्ये शिकल्या, तिथेच सोनूबाई आणि लेखिका एकत्र शिकल्या होत्या. हे पुस्तक १९१३ मध्ये प्रकाशित झाले असले तरी, त्यातील घटना या १९०३ सालातील प्लेग आणि दुष्काळाच्या पार्श्वभूमीवर घडलेल्या आहेत. प्रकरण १: बॉम्बे (मुंबई) "उद्या सकाळी बॉम्बे (मुंबई)!...

सोलापूरच्या इतिहासात काही दिवस सुवर्णाक्षरांनी कोरलेले आहेत, त्यापैकीच एक म्हणजे २६ डिसेंबर १९३१. या दिवशी भारतीय स्वातंत्र्यलढ्यातील महानायक, आझाद हिंद फौजेचे सरसेनापती नेताजी सुभाषचंद्र बोस यांनी सोलापूरला भेट दिली होती.  सोलापूरनगरीत अभूतपूर्व स्वागत पुण्याहून निघालेली पॅसेंजर रेल्वे सायंकाळी ६ वाजता सोलापूर स्थानकावर पोहोचली आणि वातावरण 'सुभाषबाबू की जय' च्या घोषणेने दुमदुमून गेले. त्यांच्या स्वागतासाठी सोलापूरकरांनी केलेली तयारी पाहण्यासारखी होती. नव्या पेठेपासून बाजारपेठेपर्यंतचा रस्ता कमानी, तोरणे, पताका आणि दिव्यांच्या माळांनी सजवला होता. रस्त्यांवर सडा-रांगोळ्या घातल्या होत्या. विशेष म्हणजे, या स्वागताच्या कमानींवर सोलापूरच्या त्या चार हुतात्म्यांचे (नरवीरांचे) फोटो लावले होते, ज्यांना ब्रिटिशांनी फाशी दिली होती. मिरवणुकीच्या वाटेवर नागरिकांनी नेताजींवर फुलांचा वर्षाव केला आणि अक्षता टाकल्या. रात्री साडेआठच्या सुमारास ही भव्य मिरवणूक शेठ गुलाबचंद यांच्या वाड्यापाशी विसावली.   जनसागरासमोर ऐतिहासिक भाषण त्यावेळच्या 'मजूर मैदानावर' (आजचे पा...